Tóc tai rối bời, eyeliner nhòe, áo phông nhàu nhĩ – hình ảnh “messy girl” đang phủ sóng mạng xã hội và cả đời thực, như một tuyên ngôn phản kháng trước áp lực hoàn hảo kiểu “clean girl”. Nhưng vẻ ngoài có phần bất cần ấy thực chất không hề ngẫu hứng. Trào lưu này, thay vì là một cuộc giải phóng thật sự, lại đang được dựng nên bằng chiến lược sân khấu hóa đầy chủ ý. Trong thế giới nơi cái đẹp ngày càng bị thương mại hóa, “messy girl” chính là minh chứng rõ rệt cho việc ngay cả sự buông bỏ cũng có thể bị kiểm soát – và đôi khi, bị định nghĩa bởi các thuật toán và xu hướng nhất thời.
Từ đối lập với “clean girl” đến biểu tượng lối sống thời đại số
Nếu “clean girl” là biểu tượng của sự tối giản, chỉn chu và kiểm soát, thì “messy girl” là lời tuyên bố cho sự lộn xộn, bất cần và chân thật. Phong cách này gợi nhắc đến những đêm tiệc chưa ngủ, lớp trang điểm nhòe, quần tất rách và mái tóc chưa chải. Nó như một cú nổ ngầm trong lòng giới trẻ, thể hiện nỗi mệt mỏi với các tiêu chuẩn sắc đẹp quá lý tưởng. Không còn son bóng căng mọng hay làn da phát sáng như công thức, “messy girl” chọn vẻ đẹp lệch chuẩn, gần như một tuyên ngôn: tôi không hoàn hảo – và tôi ổn với điều đó.
Tuy nhiên, điều thú vị là cái “không hoàn hảo” này lại đang được đóng gói như một công thức làm đẹp khác. Từ TikTok đến Instagram, video hướng dẫn trang điểm kiểu bừa bộn, phối đồ “trông như vừa thức dậy” hay “cố tình nhăn nhúm” ngày càng nở rộ. Cô nàng messy giờ không còn là kẻ nổi loạn ngẫu hứng, mà là một vai diễn trong sân khấu mạng xã hội, nơi lộn xộn được biên tập, lọc màu và định hình bằng thuật toán. Đây không chỉ là thời trang, mà là một chiến lược hình ảnh.
“Sự buông bỏ có chủ đích”: Phản kháng hay sân khấu hóa?
Điều khiến “messy girl” trở nên đặc biệt chính là việc cô không chỉ là một phong cách, mà là biểu hiện của một lối sống phản kháng có tính toán. Cô đại diện cho sự mỏi mệt với chủ nghĩa siêu năng suất – nơi ai cũng phải đẹp, thành công, gọn gàng và hạnh phúc mọi lúc. Trong một thế giới đòi hỏi năng suất liên tục, cô chọn kiệt sức, cảm xúc bất định và buông bỏ – nhưng buông bỏ theo cách đẹp đẽ, dễ viral, dễ đồng cảm.
Dù vậy, giới chuyên gia cảnh báo rằng phong trào này không thật sự bao hàm các giá trị tiến bộ như người ta kỳ vọng. Claire Roussel – nhà báo phân tích thời trang – cho rằng “messy girl” vẫn tái khẳng định một hình mẫu cũ: phần lớn đại diện cho trào lưu này vẫn là phụ nữ trắng, gầy, nổi tiếng. Sự đa dạng về sắc tộc, hình thể và tầng lớp xã hội gần như vắng bóng, khiến trào lưu này dù có vẻ tự do nhưng vẫn xoay trong một quỹ đạo quen thuộc của các chuẩn mực bị mỹ hóa.
Khi sự hỗn độn cũng bị thương mại hóa
Không khó để thấy ngành thời trang và làm đẹp đã nhanh chóng biến “messy girl” thành công cụ tiếp thị. Các bộ sưu tập mang âm hưởng indie sleaze, soft grunge – từ skinny jeans, áo slogan nhăn đến bốt bẩn và kẻ mắt nhòe – xuất hiện trở lại trên sàn diễn Paris Fashion Week. Áo thun “J’adore Dior” từng gây sốt thập niên trước cũng được làm mới, gắn liền với hình ảnh cô nàng lộn xộn có gu.
Nhưng điều trớ trêu nằm ở chỗ: cái tưởng như “chống chuẩn mực” lại đang trở thành một mô hình kinh doanh mới. Sự không hoàn hảo giờ cũng có giá, có chiến lược marketing, và có chỉ số đo lường trên mạng xã hội. Abriat gọi đây là “một nghịch lý”: ngay cả kiệt sức, buông thả cũng có thể được đóng gói, bán ra và sinh lời. Khi hỗn độn cũng bị tiêu chuẩn hóa, liệu sự nổi loạn còn thật sự tồn tại?
Lối thoát tạm thời giữa trào lưu bảo thủ
Trong bối cảnh các trào lưu bảo thủ như “tradwives” (phụ nữ nội trợ truyền thống) hay nội dung cổ súy rối loạn ăn uống đang quay trở lại, “messy girl” ít nhất vẫn là một làn gió mới. Dù không hoàn hảo, nó vẫn tạo ra một khoảng không để những ai mệt mỏi được cảm thấy mình có lựa chọn khác ngoài việc gồng lên để vừa vặn với kỳ vọng xã hội. Nếu việc vứt bỏ cây mascara không chống nước là cách bạn thoát khỏi ám ảnh hoàn hảo, thì có lẽ phong cách này vẫn mang giá trị.
Roussel cho rằng điều quan trọng là mỗi người cần tỉnh táo nhìn nhận: “messy girl” không cứu rỗi ai, nhưng nếu ai đó tìm thấy chút tự do từ hình ảnh ấy – dù là tự do dàn dựng – thì cũng đáng để trân trọng. Trong một xã hội ngày càng khắt khe và phân tầng về cái đẹp, việc bạn dám lộn xộn cũng có thể là một hành động chính trị, một cách nhỏ để nói: tôi không cần phải vừa vặn với bất kỳ định nghĩa nào cả.
“Messy girl” có thể không giải phóng phụ nữ theo cách lý tưởng, cũng không đại diện cho tất cả. Nhưng nó đặt ra một câu hỏi lớn cho thế giới thời trang: Liệu cái đẹp có thể là sự bất toàn, sự mệt mỏi và chân thật, chứ không chỉ là chỉn chu và không tì vết? Trong thời đại nơi mọi thứ đều có thể bị gói gọn vào một hashtag, thì lựa chọn được lộn xộn – và thấy ổn với điều đó – cũng là một đặc quyền.
